عبد الحسين بن محمد حسن طبيب تبريزى
203
مطرح الأنظار في تراجم أطباء الأعصار وفلاسفة الأمصار ( فارسى )
كه زمان آن حكيم را پيش از ميلاد مسيح نوشتهاند اشتباهى بزرك و ناشى از قلّت تتبع آنهاست * بالجمله آن حكيم اكثر كتب ارسطو را تفسير نموده و از متأخرين شيخ رئيس ابو على بن سينا مطالب حكمت ويرا بر ساير حكما ترجيح داده و از وى كتب زياد در ميان است كه اغلب آنها را به عربى ترجمه نمودهاند و اكثر آنها در حكمت و فلسفهء طبيعى و منطق و رياضى است و از آن جمله سه كتاب در ردّ جالينوس است و در طب نيز دو كتاب دارد يكى در مرض ماليخوليا و ديكرى در علل معده صاحب قاموس الاعلام نويسد اسكندروس افروديسى از حكماى مشائيّون است در شهر قديم آفروديسيا متولّد شده و در زمان ( سپتيم سور ) در شهر اسكندريه مشغول تدريس حكمت بوده كافهء آثار ارسطو را شرح نوشته و تمام اين شروح به عربى ترجمه شده و پس از چندى به زبان لاتينى نقل و خيلى از آنها در شهر ( ونديك ) بطبع رسيده و سه تأليف ديكر از آن فيلسوف در ( روح ) و ( قدر ) و ( حريت ) علاوه بر تآليف ديكر او يافت شده انتهى ) و زمان آن حكيم موافق نوشتهء قاموس الاعلام در اواخر قرن دويم ميلادى بوده * 2 1 اسكندر طرالينوس الطبيب المشهور Alexandre de Tralles از اطباى يونان است كه در قرن ششم ميلادى قريب به زمان ولادت حضرت ختمى مرتبت صلّى اللّه عليه و آله از حكماى مشهور و معالجين معروف بوده * اينكه صاحب طبقات طبيب مزبور را در جركهء اطباى قبل از جالينوس نكاشته سهوى فاحش است چه كه عموم مورخين اروپ حكيم مزبور را از اطباى عهد ( يوستنيانوس - Justinien امپراطور روم نوشتهاند اهل تاريخ دانند كه امپراطور مزبور بانى ( اياصوفيه Sainte Sophie ( جامع مشهور واقع در شهر اسلامبول ) و قريب سى سال قبل از ولادت حضرت رسول صلّى اللّه عليه و آله در سنه ( 527 ) ميلادى بسرير امپراطورى نشسته بنا بر آن زمان حكيم مزبور قريب چهار صد سال بعد از زمان جالينوس خواهد بود بالجمله اسكندر مزبور در شهر قديم ( تراله - Tralles , Tralli از بلاد آناطولى كه اليوم باسم ( سلطان حصارى ) معروف است مقيم بوده و بدين جهت به طرالينوس ( يعنى منسوب به شهر تراله )